ESM YL Programının Tanıtımı ve AmaçlarıESM.jpg
Endüstri ve Sistemler Mühendisliği (ESM) Yüksek Lisans Programı mühendislik, matematik, fen ve yönetim bilimleri lisans derecesine sahip öğrencilerin başvurabileceği çok disiplinli bir programdır. 
 
Programın amacı öğrencilerin temel bilim, matematik ve mühendislik konularındaki bilgi ve becerilerini derinleştirip geliştirmek, bu bilgileri sanayi ve iş dünyasındaki problemlere nasıl uygulayacakları göstermektir. 
 
ESM Tezli Yüksek Lisans Programına seçilecek az sayıda üstün nitelikli öğrenciye burs verilerek lisansüstü araştırma görevlisi olmaları, bazı lisans derslerine ve öğretim üyelerimizin araştırmalarına destek olmaları beklenecektir. 
 
Bu şekilde seçilen öğrencilerin 2 yıl içinde yüksek lisans programlarını tamamlayarak yurt dışındaki ve içindeki seçkin üniversitelere doktora yapmak üzere gönderilmeleri, böylece ülkemizin araştırmacı ve öğretim üyesi ihtiyacının karşılanmasına katkı sağlanması amaçlanmaktadır. 
 
Sanayi ve iş dünyasının uzmanlık ihtiyacına yönelik olarak ise tam zamanlı bir öğrencinin 1 yılda tamamlayabileceği tezsiz yüksek lisans programı tasarlanmıştır.
 
Program mezunlarının mesleki gelişimleri ve akademik kariyere hazırlanmaları yanında hayat boyu öğrenme ve bilgilerini sürekli yenileme, analiz, sentez ve tasarım yapma kabiliyeti kazanmaları amaçlanmıştır. Böylece gerçek hayatta karşılarına çıkacak problemlerde ve karar verme süreçlerinde mühendislik ve yönetim bakış açılarını birleştirerek çözüm üretir ve bunu uygulayabilirler. Programda kazanacakları tecrübe, sosyal ilişkiler ve bilgi birikimi ile liderlik kapasiteleri gelişir, küresel değişim rüzgarlarına ayak uyduran, yeniliklere açık profesyoneller olmaları beklenir.  
 
ESM Yüksek Lisans Programi entellektüel ve akademik özgürlük temelleri üzerine kurulmuştur.  ESM Yüksek Lisans Programı endüstri ve sistem teknolojilerinin en dinamik alanlarında; çok yönlü, teşvik edici ve heyecan verici çalışmalar ve araştırmalar yapmayı hedefleyen, öğrencilerine risk almayı, cesur girişimlere kucak açmayı ve zorluklara meydan okumayı öğreten bir program sunmaktadır. 
 
ESM Yüksek Lisans Programı ulusal araştırma ve yeni teknoloji geliştirme potansiyelini artırmak; dünyadaki gelişmeleri kavrayacak, bunları akademi ve iş hayatında kullanıp yaygınlaştıracak lider mühendisler yetiştirmek; mühendislik alanlarında uzmanlaşmış iş gücü oluşturarak sanayinin ve iş dünyasının ihtiyaç ve taleplerine cevap vermek üzere tasarlanmaktadır. Program dersleri, öğrencilerin derinlemesine bilgi ve becerilerini geliştirmelerini sağlayacak şekilde farklı alanlarda uzmanlaşmasına imkan sağlamak üzere seçilmiştir.  
 
Öğrenci Kabul Koşulları
ESM YL Programına başvuracak öğrencilerin mühendislik, teknoloji, fen bilimleri, matematik, bilgisayar bilimleri veya işletme lisans derecesine sahip olmaları bekleniyor. Farklı disiplinlerden gelmiş öğrencilerin bilimsel hazırlık programı adı altında bazı dersler almaları istenebilir. Adayların aşağıdaki lisans derslerini almış olmaları programdaki başarıları açısından önemlidir. İngilizcesi yeterli bulunan, ancak aşağıda sıralanan derslerden oluşan bir arka plana sahip olmayan öğrenciler öncelikle Bilimsel Hazırlık Programı'na alınmak suretiyle şartlı olarak kabul edilebilir.
 
  • Analiz, diferansiyel denklemler ve doğrusal cebir,
  • C++, FORTRAN, Java veya benzeri bir bilgisayar programlama dili,
  • Olasılık ve istatistik,
  • Yöneylem araştırması.
Yüksek lisans programına öğrenci kabulü: (1) lisans not ortalaması (GPA > 2.5/4.0), (2) GRE (Q+V+A > 1500) veya ALES puanı (S>75 veya EA>65); (3) TOEFL (>80/210/550), IELTS (>6) veya dengi bir İngilizce sınav sonucu; (4) niyet mektubu, (5) tavsiye mektupları ve (6) mülakat değerlendirilmesi sonucunda oluşacak sıralama sonuçlarına göre yapılır.  Başvuru için sağlanması gereken asgari şartlar ‘başvuru şartları’ sayfasında ayrıntılı olarak anlatılmıştır.
 
ESM YL Program Müfredat ve Kapsamı
Bu amaçlar doğrultusunda, ESM Yüksek Lisans Programı müfredatı ileri düzeyde yöneylem araştırması, benzetim (simülasyon), üretim, ürün geliştirme ve yönetimi, sistem mühendisliği, finansal mühendislik, mühendislik ve teknoloji yönetimi; bilgisayar-bazlı sistemler, veri tabanı, sosyal ağlar, ağ güvenliği; sistemler ve biyoinformatik, kontrol sistemleri ve robotik, sistem biyolojisi, görüntü ve sinyal işleme konularında araştırmaya yönelik dersler içermektedir.
 
Dersler ve uygulamalar öğrencilerin mühendislik ve teknik bilgilerini derinleştirmek, yönetim ve liderlik becerilerini geliştirmek, onlara çeşitli kültürel geçmişlerden gelen, değişik amaç ve görüşlerde olan insanlarla iletişim sağlama konusunda yardımcı olacak küresel bir sosyal bilinç vermek üzere tasarlanmıştır. Ayrıca öğrenciler diğer sosyal bilimler, işletme ve yönetim bilimleri programlarından da seçmeli ders alabilirler. 
 
ESM YL mezunları üretim, yönetim, organizasyon, eğitim, sağlık ve hizmet kurumlarına bir sistem yaklaşımı ile bakar; bileşenlerini ve süreçlerini analiz eder; ilgili standartlara uygunluğunu, kalitesini, etkinlik ve verimliliğini denetler. Kaynak kısıtlarını dikkate alarak, üretken, kaliteli, verimli, çevreye saygılı sistemler tasarlamaya ve hayata geçirmeye çalışır. Veri ve bilgiye dayalı kararlar alabilen, yeni bilgi teknolojilerini yönetici ve karar vericilerin hizmetine sunan, girdi-süreç-çıktı-sonuç ilişkisini en iyi şekilde kurgulayan sistemler geliştirmek için diğer disiplinlerle etkileşimli olarak çalışır. 
 
Bu etkileşimi sağlamak için mühendislik eğitiminin sosyal bilgi ve becerilerle desteklenmesi gerekir. Müfredatımız bu sebeple Sosyal Bilimler Enstitüsünden en az bir ders almayı zorunlu kılarak ve disiplinlerarası ders seçimine imkan sağlayarak mühendisliğin insan ve toplum boyutunu dikkatli ve bütünleşik bir yaklaşımla kavrayacak bir bakış açısını kazandırmayı amaçlamıştır. Mühendislik mesleğinin ahlaki ilkelerini benimseyen, mühendislik uygulamalarının sosyal ve kültürel etkilerini düşünerek sağlam bir sorumluluk bilinciyle hareket eden mezunlar yetiştirilmesi önemsenmektedir. 
 
ESM Yüksek Lisans Programı öğrencileri, yapısı ve içeriği gereği, İşletme Yüksek Lisans Programından da bazı ortak dersleri seçmeli olarak alabilir (Küresel Üretim ve Lojistik, Örgütsel Tasarım ve Davranış, Uluslar arası Bankacılık ve Finans vb. gibi). Her iki programın da az sayıda yüksek lisans öğrencisi alması sebebiyle bu ortak derslerin birlikte alınması mümkündür.
 
ESM YL Mezunlarının Potansiyel Geleceği ve İş İmkanları
İyi yetişmiş, İngilizceyi etkin kullanabilen, güçlü bilgisayar becerileri ve özgüveni olan ESM mezunları imalat, otomotiv, uçak, tekstil, savunma sanayi, malzeme tasarımı ve üretimi, gıda, enerji üretim ve dönüşümü, petrokimya, yazılım, vb. gibi tüm kamu/özel kuruluşlarda planlama, üretim, pazarlama, tasarım, araştırma-geliştirme, ölçme-değerlendirme, kalite yönetimi ve geliştirme, süreç yönetimi veya eğitimden sorumlu mühendisler ve yöneticiler olarak görev yapabilirler. Hizmet sektöründe de bankalar, sigorta şirketleri, eğitim ve sağlık kurumları, danışmanlık şirketleri, küçük ve orta ölçekli işletmelerde de endüstri ve sistemler alanında yüksek lisans yapmış uzmanlara ihtiyaç duyulmaktadır.
Fen Bilimleri Enstitüsü (FBE) bünyesinde ileriki yıllarda açılması planlanan Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği ile Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Yüksek Lisans Programlarıyla bazı ortak seçmeli dersler olacaktır (Robotik, Elektronik Sanayisinde Tasarım ve İmalat, Enerji ve Enerji Verimliliği, Proje Yönetimi, Uygulamalı Veri Analizi vb. gibi). 
 
ESM Yüksek Lisans Programının İçerdiği Bilim Dalları
ESM Yüksek Lisans Programı kapsamında; “Endüstri ve Sistem Mühendisliği”, “İmalat Sistemleri Mühendisliği”, “Mühendislik ve Teknoloji Yönetimi”, “Finans Mühendisliği”, “Sistemler ve Biyoinformatik”, “Görüntü ve Sinyal İşleme”, “Kontrol Sistemleri ve Robotik”, ve “Bilgisayar Temelli Sistemler” gibi uzmanlaşma alanlarında öğrenim ve araştırma imkanı sunulmaktadır.
Bu alanlardan hangilerinde seçmeli dersler açılacağı öğrencilerin alan tercihlerine göre belirlenecektir. Bu alanların temel dersleri şu bilim dallarından seçilmiştir: “İmalat Sistemleri Mühendisliği”, “Matematiksel Modelleme ve Yöneylem Araştırması”, “İstatistik”, “Finans ve İktisat”, “İşletme”, “Yönetim Bilişim Sistemleri”, “Lojistik”, “Kontrol Sistemleri”, “Biyoinformatik”, “Veri tabanları”, “Bilgisayar Temelli Sistemler”. Mevcut tam zamanlı akademisyenlerimiz bu alanlarda ders verecek birikime sahiptir. Ayrıca programa derinlik ve genişlik katmak amacıyla başka üniversitelerden öğretim üyeleri de davet edilecektir.  
 
ESM Yüksek Lisans Derecesi Almak İçin Gerekli Toplam Kredi, Zorunlu ve Seçmeli Dersler
Kredi /Ders Sayısı:
  • Tezli yüksek lisans programı için en az 24 kredilik (8) ders, tezsiz yüksek lisans programı için en az 30 kredilik (10) ders alınmalıdır.
  • Seçilen opsiyona göre en az 15 kredi (5 ders) ilgili opsiyon dersleri listesinden seçilecektir. İsteyen öğrenci danışman onayı ile diğer programlardan ders alabilir.
Tezli Yüksek Lisans Programı:
  • Öğrencilerin 8 dersten oluşan 24 kredilik dersleri iki yarıyılda tamamlaması beklenir. Ayrıca bir dönemlik kredisiz zorunlu seminer dersine kaydolup geçmesi gerekir.
  • Yüksek lisans öğrencisi ders yüküne ek olarak, bir fakülte üyesi (tez danışmanı) gözetimi altında, tez çalışması yapar. Her öğrenci en geç ilk iki yarıyılın sonunda yüksek lisans tez danışmanını seçer ve tez konusu belirler. FBE teze başlayan her öğrenci için, danışmanın önerisi doğrultusunda, bir tez izleme komitesi (TİK) tayin eder. Tez konusunun TİK tarafından onaylanması gerekir.
  • Öğrenci tez çalışmasını sürdürürken çalışmalarını ve gelişmeyi TİK üyelerine düzenli olarak raporlar.
  • Tamamlanan tez, TİK üyelerine sunulur ve savunulur. Sunum herkese açıktır.
Laboratuar Bilgileri
ESM Yüksek Lisans Programı derslerinde ve araştırmalarda Endüstri, Bilgisayar, Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Bölümü laboratuarları ve fakültenin genel amaçlı laboratuarları kullanılacaktır. Bu laboratuarlarla ilgili özet bilgiler aşağıda verilmektedir.
 
LABORATUAR I : Bilgisayar Destekli Mühendislik Laboratuarı (CAE Lab) (Kapalı alanı 100 metrekare)
Analiz, tasarım, üretim ve simülasyon ağırlıklı derslere destek olacak laboratuar çalışmaları için gerekli olan alet, araç-gereç, bilgisayar ve yazılımların bulunacağı laboratuardır. Bunlar lisans ve yüksek lisans öğrencileri için geç saatlere kadar açık tutulur. Öğrenciler ödev, proje ve tezlerini burada yaparlar.
 
 Tablo 1. Genel Amaçlı Mühendislik Laboratuarı
 Cihaz/Yazılım Cihaz / Kullanıcı Sayısı 
 Masalar, bilgisayarlar, ağ yazıcısı, tarayıcı …  20
 ANSYS  20
 LS-DYNA  20
 MATLAB  20
 SOLIDWORKS  20
 Endüstri mühendisliği ve sistem analizi yazılımları (Simul8, BestFIT, SPSS, ARENA, ProModel, AutoMod ..)  20
 
Bu laboratuarda öğrenciler ders ve uygulama ihtiyacına göre her bilgisayar başında 1 kişi olacak şekilde veya ikili gruplar halinde çalışırlar. Kapasite bu çalışma şekline göre 20 veya 40 kişi olmaktadır.
 
Bu laboratuarın aynısından 2011 – 2012 yılı için bir tane daha kurulması planlanmıştır.
 
LABORATUAR II : Bilgisayar Destekli İmalat Laboratuarı (CAM/CIM Lab) (Kapalı alanı 100 metrekare)
Öğrenciler tasarım, analiz ve simülasyon ders ve laboratuarlarında kazandıkları bilgi ve tecrübeleri, imalat usulleri, imalat sistemleri, ürün geliştirme ve bitirme tezi gibi dersleri sırasında gerçeğe dönüştürme imkanını bu laboratuarda elde edecekler. Görevli teknisyenler tarafından kısa süreli güvenlik, kullanım ve temizlik kursundan geçecek öğrenciler bu laboratuardaki aletleri kendileri kullanarak öğrendiklerini uygulayacak, bulgularını değişik ders, bitirme projesi ve tezler kapsamında diğer öğrencilere, öğretim üyelerine ve dış katılımcılara sunacaklar.
 
Tablo 2. Bilgisayar Destekli İmalat Laboratuarı
 Cihaz/Yazılım Adet / Set
Robot, konveyör, istasyon sistemi, destek donanımı 
  1
CNC makinesi (freze ve torna)
  2
Hızlı prototip cihazı 
  1
Ölçme ve denetleme sistemi
  1
 
 
LABORATUAR III: Mikroelektronik ve Mikrodalga Laboratuarı (mEmW Lab)
Elektronik devre tasarım, ölçme ve test laboratuarı olarak 50GHz frekans aralığına kadar ölçüm yapabilecek donanımda dizayn edilmiştir. Analog ve RF devre tasarımı, kablosuz haberleşme ve mikrodalga ölçüm sistemlerini içermektedir. 
 
Kurulmakta olan laboratuarda toplam değeri yaklaşık 200 bin ABD doları olan şu donanım bulunacaktır: Uzun çalışma masaları ve sandalyeler, 50 GHz sampling osiloskop, 50 GHz RF spektrometre, ağ analiz cihazı (network analyzer), ölçme aeti ve güç kaynağı, sinyal üreteçleri, devreler ve sistem tasarım araçları, masaüstü bilgisayarlar (4 GHz, 4GB, 17 inç Ekran), tasarım amaçlı kurumsal yazılım lisansı, projeksiyon cihazı ve multimedya cihazları.
 
LABORATUAR IV : Fotonik ve Nanoteknoloji Laboratuarı (P-N Lab)
Optik haberleşme sistemleri, nano/mikro elektro mekanik sistem tasarım ve ölçüm cihazları, optik radar sistemleri konularında araştırma ve ölçüm yapabilecek donanım.
Laboratuarda toplam değeri 160 bin ABD Doları olan şu donanım bulunacaktır: Optik test maşası, optik spektrometre, lazerler ve lazer yükseltgeçleri, optik detektörler, fiberler, nano ölçüm ve test sistemleri, ölçme aleti ve güç kaynağı, sinyal üreteçleri, devreler ve sistem tasarım araçları, masaüstü bilgisayarlar (4 GHz, 4GB, 17 inç Ekran), tasarım amaçlı kurumsal yazılım lisansı, projeksiyon cihazı ve multimedya cihazları.
LABORATUAR V : Bilgisayar Mühendisliği Laboratuarı
  • Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Yüksek Lisans Öğrenci Laboratuarı (YLÖL): Laboratuarda Fedora 9 işletim sistemi çalıştıran 9 tane bilgisayar bulunacaktır.
  • Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Bilgisayarlı - Hesaplama Kümesi (BHK): Bu kümede yüksek performanslı 65 adet iki çekirdekli Xeon 2.6 GHz işlemcili makine (1 tane işveren + 64 tane işçi ünite) bulunmaktadır. Her bir makine 3GB PC2100 hafıza, 2 giga bit yerel ağ kapasitesi ve 2 tane 32GB Ultra-320 SCSI disk kapasitesine sahip olacaktır.
 
Bilgisayar Ekipmanı ve Bunların Amaçları
Yukarıda sözü edilen laboratuarlarda bulunan bilgisayarlar ve ilintili donanımlara ilişkin bilgiler aşağıdaki tabloda özetlenmiştir.
 
Mühendislik Laboratuarları Bilgisayar ve İlintili Donanım Listesi
 Donanım Kullanım Amacı 
 Masaüstü Bilgisayar (20 adet) Araştırma, eğitim, Internet erişimi, sınav, proje…
 40TB Depolama Alanı Veri haznesi olarak kullanılacak ana depolama ünitesi.
 Ağ Ekipmanı Üniteler arası ve yerleşke içi etkileşimi sağlamak.
 Unix Dosya Sunucusu Gerçek zamanlı olarak, her bağlantı noktasından dosya erişimini sağlamak.
 Projeksiyon Cihazı ve Multimedya Donanımı Sunum çalışmalarını gerçekleştirmek, ses ve görüntü desteği sağlamak.
 2 IBM BladeCenter HS22V with Virtual Fabric Sanallaştırma çalışmalarını etkinleştirmek ve hesaplama kaynaklarını eş zamanlı paylaştırmak.
 Lazer yazıcı Kağıt üzerine çıktı almak.
 Yazılımlar Araştırma, eğitim, Internet erişimi, tez, sınav, ödev, proje çalışmaları, danışmanlık hizmetleri…
 
 
Ayrica, yüksek lisans programı bünyesinde, araştırma ve geliştirme çalışmalarında öncelikli olarak kullanılmak üzere; sanallaştırma teknolojilerini destekleyen yüksek performanslı 2 adet sunucu barındırılması planlanmış ve bütçelenmiştir. Zaman içerisinde ihtiyacın gerektirdiği ölçüde bu sunucu kümesine yeni üniteler eklenecektir. Sürecin en başından itibaren, bilgisayar altyapısı, basamaklı genişleme sürecini desteklemek üzere tasarlanmıştır.
 
Lisansüstü Öğrencilerin Kullanımına Açık Bilgisayarlara İlişkin Bilgiler
Bütün laboratuarlar hafta içi ve hafta sonu 8:00-20:00 saatleri arasında öğrencilerin kullanımına açık tutulması planlanmıştır. Laboratuar I’de 20 masaüstü yüksek hızlı bilgisayar bulunacaktır.
 
Bunların dışında Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi binasında tüm öğrencilerin hizmetine 7 gün boyunca 8-20 saatleri arasında açık tutulacak olan genel amaçlı bir bilgisayar laboratuarı daha kurulmaktadır. Bu laboratuarda da 20 masaüstü Internet erişimli bilgisayar bulunacaktır.
 
Üniversitemiz yerleşkesinin her noktasında kablosuz Internet erişimi bulunacaktır.
 
Programla İlgili Kütüphanede Bulunan Süreli Yayınlar
Yüksek Lisans programı araştırma ve geliştirme çalışmaları için kütüphanede bulundurulan kitaplar veya Internet üzerinden abonelik yoluyla güncel bilgi, araştırma ve yayınlara erişim sağlanmaktadır. 
 
Programın Disiplinlerarası Niteliği ile İlgili Bilgiler
Disiplinlerüstü niteliği sebebiyle ESM Yüksek Lisans Programı'na çok farklı arka planlara sahip öğrencilerin kabul edilmesi öngörülmektedir. Bu sebeple programda başarılı olmak için gerekli arka plana ve bilgi birikimine sahip olmayan, ancak yetenekli bulunan öğrenciler için Bilimsel Hazırlık Programı uygulanacaktır. İlk senelerde lisans programlarında 3. ve 4. sınıf düzeyinde dersler olmayacağından Bilimsel Hazırlık Programı'nı oluşturan lisans düzeyinde dersler öğretim üyelerimiz tarafından açılacaktır. Bilimsel Hazırlık Programı'na katılması gerekli görülen öğrencilere açılacak dersler şunlardır:
 
  • Mühendislik Matematiği,
  • Java Programlama Dili,
  • Olasılık ve İstatistik,
  • Yöneylem Araştırması